Nova Vikinga Citadelo malkovrita

 

Nova Vikinga Citadelo malkovrita

Arkeologoj ĵus pruvis ke la cirkla supro en danlanda kampo estas supro de fortreso konstruita de la vikinga tribestro Harald Bludenta

Tuj post lia aliro en Britujo, Vilhelmo la Konkerinto konstruis kastelon el ligno. La Normandanoj regis la anglan teritorion per strategia reto da 500 kastelaj teramasoj. En la 10-a jarcento, Harald bludenta (910-986), la danlanda aliancano de Rikardo la Unua, unua duko de Normandujo kaj praavo de Vilhelmo la Konkerinto faris same por konkeri Danlandon kaj Skandinavion. Sed anstataŭ kastelajn teramasojn, li konstruis kuriozajn cirklajn citadelojn kiujn li instalis apud gravaj rivervojoj aŭ tervojoj el la riĉaj regionoj de lia teritorio. Mirinde, oni neniam trovis fortreson en la sudo de Insulo Zelando [dane Sjælland [sjelen/sjelan], dum ĝi estis unu el plej riĉaj regionoj el Skandinavio. Nun tio estas farita: Teamo angla-danlanda el Universistato de Aahrus, en Danlando, identigis cirklan strukturon apud la vilaĝo Køge kelkdek kilometrojn sude de Kopenhago.

La nomo de la kampo kie troviĝas la spuroj de la fortreso igas la malkovon logika: Borging signifas laŭlitere “kastelo cirkla”! Fakte, estas cirkla spuro ekvidita el aviadilo kiu ekigis  unuajn serĉafosadojn en la jaroj 1970-1971, sed la malkovro de ceramikaĵo el la feraĝo romia, (0-400 de nia erao) pensigis la sciencistojn ke tiu strukturo neniom rilatas al la vikinga aĝo (793-1066). La intereso pri Borging reviviĝis post kiam en 2007 estis farita mapo de Danlando per telemetrio Lidar, kiu rivelis perfektan cirklon sur la loko.

La teamo de Søren Sindbæka entreprenis reesploron de la loko. Kun magnetomezurilo, ili konfirmis ke la strukturo estas preskaŭ perfekte cirkla. ĉu suficas por pruvi ke la sturkturo estas vikingdevena? Por sin konvinki, la sciencistoj sin apogis sur la plano de tiaj fortresoj perfekte konataj pro la citadelo de Trelleborg en Zelando, kiu estas aparte bone konservita. Cirklaj remparoj el tero kaj gazono, plifortigitaj sur la ena flanko el horizontaj kaj vertikalaj traboj; ekstera borderaĵo el dikaj bastonoj; foskavo en Cirkla V; Stratoj pavimitaj el ligno liganta per ortaj anguloj portalojn norde, sude, okcidente, kaj oriente kaj kvar kvadratoj enhavantaj kvar domojn kiuj limigas la korton.

La sciencistoj konstatis ke la remparoj de la loko de Borgring estis konstruitaj dank’al teramasoj aŭ amasoj de argilo kaj gazono. Laŭradiaj linioj ie kaj ie videblaj sugestas suprojn da malnovaj trabaroj de plifortigaĵoj sub la remparoj. Dekmetrojn larĝajs, tiuj lastaj faras perfektan centkvardekkvarmetran cirklon: La restaĵo de la borderaĵo. En pliaj lokoj, ili montris ke la dikaj bastonoj estis enmetitaj en malprofunda fosaĵo.

Por certiĝi ke estas vere vikinga fortreso, la serĉistoj devis ankaŭ identiigi almenaŭ du portalojn en la ĉefaj kompasdirektoj. Sekvinte la bordaĵon laŭ la nordokcidento, ili sukcesis trovi lokon kie la bordaĵo plonĝas enen: la serĉfosado rivelis restaĵojn de bruligitaj fostoj, bruligita portalo kvinmetrojn larĝan kaj tabulojn surteren metitajn. Tiam ili serĉis per serĉborado alian portalon de la unua orta angulo. Tiel ili trovis la orientan portalon, ankaŭ bruligitan en la atendita loko.

Mankas nun la dato de tiu fortreso. Tial la fragmentoj de la lignaĵoj trovitaj ne sufiĉas por dati per dendrokronologio, la serĉistoj datis per radiokarbona metodo du specimenojn de la lignaĵoj : la rezulto datis la konstuiaĵon inter 893 kaj 1017 (kun intervalo de probableco je 95%). Tiu intervalo kongruas kun la mallongdaŭra periodo de la konstuado de cirklaj citadeloj, ĉirkaŭ la jaroj de 975 ĝis 980.

Plie, La lastaj duboj estis tute flankigitaj kiam, en 2016, amatoraj arkeologoj malkovris en la grundo sur la loko de la norda portalo ilokeston vikingan, la unua iam malkovrita.

La serĉistoj opinias ke ĝi estas posta al milita uzo de la fortreso : Ĉarpentisto skandinava povus sin instali ŝirme de la duonbruligita portalo antaŭ ke ĝi tute faldetruiĝis. Konklude, la strategia reto da cirklaj fortresoj de Harado bludenta estas ekde nun riĉigita de tiu nova malkovraĵo.

 

5 malveraj asertoj pri Vilhelmo la Konkerinto

2016 estis la 950a datreveno de la fama batalo apud Hastings per kiu Vilehmo la peknaskito konkeris anglujon. Oni multe skribis pri Vilhelmo la peknaskito pli fama kiel “Vilehlmo la Konkerinto”, grava historia ulo. inter la multaj biografioj, la leganto ne fidu al la plej imagemaj, kiuj plibeligas lian vivon aŭ la plej urĝemaj, kiuj kontraŭe mallongigis la faktojn.

Vihelmo arigas Anglujon kaj Normandujon.

La aserto ŝajnas natura. Konkerante Anglujon en 1066, Vilhelmo la Konkerinto aneksas tiun reĝlandon al sia duklando de Normandujo. Ne!

La nova reĝo ne provas unuigi la du teritoriojn disigatajn de la Maniko. Li konsideras sin kiel la princo de du malsamaj teritorioj.  Atestas lia sigelo kies averso montras ĝin kiel reĝlando de Anglujo kaj reverso montras lin kiel duklando de Normandujo. Anglujo gardas ilian instituciojn (ekzemple, la skabenoj). Vihelmo ne imponas en Anglujon la normandian adminstran sistemon.

Sigelo de Vilhelmo la Konkerinto. Averso montras lin tronante kiel angla reĝo kaj sur la reverso li estas montrata kiel ĉevalrajdanton kaj priskribata kiel “Estro de la Normandoj” (Internet Archive Book Images)

Vihelmo la Konkerinto rapide subigis Anglujon.

Kiom rapida sinsekvis la eventoj: Elŝipiĝinta sur la suda marbordo de Anglujo, la 18an de septembro 1066, Vihelmo, Normanda duko, gajnas la batalon apud Hastings la 14a de oktobro kaj poste fariĝas reĝlando angluja en Londono la 25a de decembro. necesis nur 4 monatoj por la falo de angla reĝlando.

Fake, kiam Vilhelmo ceremonio surtroniĝas, la normanda superregado ne iras pli fora ol Tamizo. La nordaj grafoj (Earls) nur kontraŭvole sinsubigis. Inter 1067 kaj 1072, sinsekvaj ribeloj taŭzas Anglujon. Popolo kaj aristokratoj unuiĝas. En 1069 kaj 1070 la danaj prirabuloj akordiĝas kun ili.

Vilhelmo la Konkerinto batis sian edzinon

Matilda de Flandrio, edzino de Vilhelmo la Konkerinto. Imaga vidaĵo el romantika jarcento

Ekde la XIIIa jarcento, skribaĵo rakontas ke la malfeliĉaĵoj de Matilda (Mathilde de Flandre), la edzino de Vilhelmo la Konkerinto. La plej fama rakonto asertas ke kiam ŝi eksciis ke ŝi edziĝos al duko de Normadujo, ŝi deklaras malakcepti edziĝon kun iu peknaskito. Ofendita, Vilhelmo ŝtele eniras en ŝia dormĉambro kaj tretas ŝin ĝis ŝi fine akceptas edziĝi lin. En la XIXa jarcento la Kaenanoj eksplikis ke la stato malvarma sin nomas tiel pro la tiea kialo: iun tagon Vilhelmo koleriĝis pro lia edzino. Li ligis la haron de lia edzino al vosto de lia ĉevalo kaj trotis kun ŝi laŭ la strato antaŭ la pasantoj kiuj malvarme rigardas la scenon…Irlanda sagao, la Heimskringla, ankaŭ raportas la perfortaĵojn de la duko de Normandujo kontraŭ lia edzino. Antaŭ lia aliro al Anglujo, li persprone ĝismorte batadis la malfeliĉan Matildon.

Tamen la historiisto, Michel de Bouard, konsideras tiujn diversajn rakontojn kiel fabelojn. Kial oni kredus ke Matildo estis ĝismorte batita antaŭ la aliro de ŝia edzo al Anglujo en 1066, kiam supoze ŝi mortis en 1083? La celo de tiuj historioj estas satire. Oni ilin kredas ankaŭ pro la famaj koleroj de Vilhelmo. Mirinda fakto estas ke la historiistoj ne konas iun ajn koramikinon de Vilhelmo. Ŝajnas ke li estis fidela edzo.

Vilhelmo la Konkerinto estis filo de lavistino

Les chroniques des ducs de normandie (La kronikoj de la dukoj de Normandujo), skribitaj en la XII jarcento, tempon al tempo transformiĝas en malbona romantika novelo. Ĝia autoro, Benoit de Saint-Maure, aparte rakontas kiel Robert le magnifique [Roberto la belega], patro de Vilhelmo la Konkerinto, ekvidas tra la fenestro de sia kastelo de Falaise, belan virinon lavanta tolaĵon en la rivereto de l’Ante. Li aprenas ke ŝia nomo estas Arlette kaj petas ke ŝi estu apud li. La sekvantan nokton, ili tranoktas kune. Kelkaj monatoj poste, naskiĝas Vilhelmo, la konkeronto.

Fontoj malpli romancigitaj instruas nin pri la socia deveno de Arlette. La analverkanto Orderic Vital atribuas al lia patro du funkciojn ; duka intendanto kaj “polintor”, kiun oni tradukas kiel enbalzamigisto de kadavroj. Tiuj du metioj estas senhonorigaj en mezepoka socio. Dank’al poemisto el XII jarcento, l’historiisto  Vincent Carpentier deduktas ke la patro de Arlette estis probable vendisto de liksaj vestaĵoj el haŭtoj, peltaĵoj kaj ŝtofoj. Li estis riĉa burĝo de Falaise. Koncize, se Arlette ne estis aristrokrato, ŝi ne estis servistino.

Vilhelmo la Konkerinto fondi Kaenon

Ĉirkaŭ 1050, la juna Vilhemo cerbumas pri elstaro de strategia ĉefloko en baza normandujo por plifortigo de sia duka povo en tiu regiono kiun li malbone regas. Li povus elekti Bajozon (Bayeux), ĉefurbo de la Bessin, sed li malfidas tiun urbon. Ĝi apartenis al ribela landestro. Tial li elektis konstrui urbon apud rivero (l’orme) kiu permesas iri al maro, dekkilometro fora. Por favori la urban disvolviĝon, li instalis grandan kastelon kaj du abatejon, la abitejo-por-homoj kaj por-damoj(les abbayes-au-hommes et au-dames).

Fake, Kaeno estis loĝata ekde antikveco. La arkeologoj trovis tie metiistajn instalejojn. Tie, akto de la duko Rikardo la 3a (Richard III, 1026-1027), la onklo de Vilhelmo la Konkerinto, citas nomon de vilaĝo, Cathim. Estas eĉ urbeto ĉar la dokumento listigas preĝejon, bazaron, havenon, kaj muelejon. La nomo Cathim ŝanĝas dum la mezepoko en Caham, Cam kaj fine Caen (Kaeno). Konsekvence, Vilhelmo la Konkerinto ne kreis Kaenon sed elstarante du monaĥejojn, kaj elstrante la lokon kiel povocentron, li malkontraŭeble kontribuas al aliformado en urbo.

Fonto.

http://www.histoire-normandie.fr/5-affirmations-fausses-sur-guillaume-le-conquerant